Trong câu chuyện về sự đóng đinh và chôn cất của Chúa Giê-xu, có một nhân vật xuất hiện đúng vào thời điểm quan trọng nhất — một người mà trước đó hầu như không ai biết đến, nhưng hành động dũng cảm của ông đã trở thành một phần không thể thiếu trong lịch sử cứu rỗi. Người đó chính là Giô-sép, người A-ri-ma-thê. Ông là ai? Tại sao ông quan trọng? Và cuộc đời ông dạy chúng ta điều gì cho đời sống đức tin ngày nay?
I. Giô-sép A-ri-ma-thê Là Ai? — Chân Dung Trong Kinh Thánh
Giô-sép người A-ri-ma-thê được cả bốn sách Phúc Âm đề cập đến — một điều hiếm thấy đối với một nhân vật phụ. Điều này cho thấy tầm quan trọng đặc biệt của ông trong câu chuyện về cái chết và sự phục sinh của Chúa Giê-xu.
- Ma-thi-ơ 27:57 —
"Chiều tối hôm đó, có một người giàu, ở A-ri-ma-thê, tên là Giô-sép, cũng là môn đồ của Đức Chúa Jêsus."
- Mác 15:43 —
"Giô-sép người A-ri-ma-thê, một nghị viên đáng tôn trọng, cũng trông đợi nước Đức Chúa Trời, bạo dạn vào chầu Phi-lát mà xin xác Đức Chúa Jêsus."
- Lu-ca 23:50-51 —
"Bấy giờ, có một người tên là Giô-sép, là nghị viên, người tốt lành và công bình, không đồng ý với mưu và việc làm của đồng nghị... vốn trông đợi nước Đức Chúa Trời."
- Giăng 19:38 —
"Sau đó, Giô-sép người A-ri-ma-thê — vốn là môn đồ của Đức Chúa Jêsus, nhưng vì sợ người Giu-đa nên giữ kín — xin Phi-lát cho phép đem xác Đức Chúa Jêsus xuống."
II. A-ri-ma-thê — Quê Hương Của Ông
A-ri-ma-thê (tiếng Hy Lạp: Ἁριμαθαία — Harimathaia) được nhiều học giả Kinh Thánh đồng nhất với Ra-ma trong Cựu Ước (1 Sa-mu-ên 1:1), quê hương của tiên tri Sa-mu-ên — nằm ở vùng đồi núi Ép-ra-im, cách Giê-ru-sa-lem khoảng 30-35 km về phía tây bắc. Đây là một vùng đất có lịch sử tâm linh sâu sắc trong dân Y-sơ-ra-ên.
Tên gọi "A-ri-ma-thê" gốc từ tiếng Hê-bơ-rơ הָרָמָה (HaRamah) — nghĩa là "vùng đất cao" hay "đỉnh đồi". Đây là một chi tiết thú vị: người từ "vùng đất cao" đã hạ xuống để mang lấy thân xác của Đấng bị hạ thấp vì cớ chúng ta.
III. Chân Dung Đa Chiều Của Giô-sép
Từ bốn sách Phúc Âm, chúng ta ghép lại được một chân dung rõ nét về con người này:
1. Người Giàu Có và Có Địa Vị Xã Hội
Ma-thi-ơ mô tả ông là "người giàu" (tiếng Hy Lạp: ἄνθρωπος πλούσιος — anthropos plousios). Ông là thành viên của Tòa Công Luận (Sanhedrin) — hội đồng tối cao gồm 71 người, bao gồm các thầy tế lễ thượng phẩm, các trưởng lão và các luật sư. Đây là vị trí quyền lực và uy tín nhất trong xã hội Do Thái thời bấy giờ.
Việc ông có ngôi mộ riêng được đục trong đá gần Giê-ru-sa-lem (Ma-thi-ơ 27:60) cho thấy ông là người rất giàu có, vì mộ đá xây riêng là xa xỉ phẩm chỉ người quyền thế mới có.
2. Người Công Bình và Tốt Lành
Lu-ca dùng hai từ Hy Lạp để mô tả ông: ἀγαθός (agathos) — tốt lành, và δίκαιος (dikaios) — công bình, ngay thẳng. Đây là những từ ngữ đặc biệt trong Tân Ước, thường được dùng để chỉ người có phẩm giá đạo đức theo tiêu chuẩn của Đức Chúa Trời.
3. Người Trông Đợi Nước Đức Chúa Trời
Cả Mác lẫn Lu-ca đều nhấn mạnh rằng ông "trông đợi nước Đức Chúa Trời" (tiếng Hy Lạp: προσδεχόμενος τὴν βασιλείαν τοῦ Θεοῦ — prosdechomenos tēn basileian tou Theou). Đây không phải là kỳ vọng thụ động — động từ prosdechomai mang nghĩa chủ động chờ đợi với sự tin tưởng và sẵn sàng. Ông là người sống trong niềm hy vọng về Đấng Mê-si-a.
4. Môn Đồ Bí Mật của Chúa Giê-xu
Giăng tiết lộ chi tiết quan trọng: "vốn là môn đồ của Đức Chúa Jêsus, nhưng vì sợ người Giu-đa nên giữ kín". Động từ Hy Lạp được dùng là κεκρυμμένος (kekrummenos) — nghĩa là bị che giấu, ẩn khuất. Ông tin Chúa Giê-xu nhưng chưa công khai tuyên bố đức tin của mình.
Điều thú vị là Giăng 12:42-43 có thể ám chỉ đến ông và những người như ông: "Song le, có nhiều kẻ trong các quan trưởng cũng tin Ngài; nhưng vì cớ người Pha-ri-si, họ không xưng ra, sợ bị đuổi khỏi nhà hội."
5. Người Không Đồng Thuận Với Án Tử Của Chúa Giê-xu
Lu-ca ghi rõ: "không đồng ý với mưu và việc làm của đồng nghị". Là thành viên Tòa Công Luận, ông đã không bỏ phiếu đồng ý kết án Chúa Giê-xu. Điều này cho thấy dù sợ hãi, ông vẫn có sự trung thực và can đảm nội tâm nhất định.
IV. Hành Động Dũng Cảm — Xin Xác Chúa Giê-xu
Đây là khoảnh khắc quan trọng nhất trong câu chuyện về Giô-sép. Sau khi Chúa Giê-xu tắt thở trên thập tự giá, ông đã bước ra từ bóng tối của sự bí mật để làm một điều mà ngay cả các môn đồ thân cận nhất của Chúa cũng không dám làm.
Mác 15:43 dùng từ τολμήσας (tolmēsas) — "bạo dạn, can đảm" — để mô tả hành động của Giô-sép khi vào gặp Phi-lát. Đây là một từ mạnh, ngụ ý rằng hành động này đòi hỏi sự can đảm vượt trội. Vì sao?
- Xin xác một tội nhân bị đóng đinh là hành động công khai gắn mình với người bị kết án tử hình.
- Điều này sẽ phá vỡ vị trí xã hội và chính trị của ông trong Tòa Công Luận.
- Chạm vào xác chết sẽ làm ông ô uế về mặt nghi lễ đúng vào dịp Lễ Vượt Qua — một sự hi sinh thuộc linh không nhỏ đối với người Giu-đa sùng đạo.
- Hành động này công khai thách thức quyết định của Tòa Công Luận mà ông là thành viên.
Thế nhưng Giô-sép đã làm. Tại sao? Vì tình yêu đối với Chúa Giê-xu đã lớn hơn nỗi sợ hãi của con người. Đây là khoảnh khắc đức tin của ông được biến đổi từ bí mật thành công khai.
V. Ngôi Mộ Mới — Sự Ứng Nghiệm Lời Tiên Tri
Giô-sép đã hiến dâng ngôi mộ mới của chính mình cho Chúa Giê-xu. Ma-thi-ơ 27:59-60 ghi: "Giô-sép lấy xác, bọc trong tấm vải gai trắng, đặt vào huyệt mới của mình, đã đục trong hòn đá; rồi lăn một tảng đá lớn đến cửa huyệt mà đi."
Điều này ứng nghiệm lời tiên tri của Ê-sai 53:9 — một trong những phân đoạn tiên tri Mê-si-a nổi tiếng nhất: "Người ta đã đặt mộ Ngài ở giữa những kẻ ác; nhưng khi chết, Ngài ở với người giàu."
Trong tiếng Hê-bơ-rơ, cụm từ עָשִׁיר (ashir) — "người giàu" — được dùng ở đây. Giô-sép, người giàu có đến từ A-ri-ma-thê, đã vô tình (hay hữu ý dưới sự dẫn dắt của Đức Chúa Trời) trở thành người ứng nghiệm lời tiên tri này được viết trước đó hơn 700 năm.
Ông cũng làm điều này cùng với Ni-cô-đem (Giăng 19:39-40) — một môn đồ bí mật khác, người đã mang đến 100 cân hỗn hợp mộc dược và lô hội để ướp xác Chúa. Cả hai người cùng nhau hoàn thành nghi lễ chôn cất cuối cùng cho Chúa Giê-xu với sự kính trọng và tình yêu thương.
VI. Ý Nghĩa Thần Học — Tại Sao Đức Chúa Trời Chọn Giô-sép?
Trong kế hoạch cứu rỗi của Đức Chúa Trời, không có gì là ngẫu nhiên. Việc Giô-sép xuất hiện vào đúng thời điểm này mang những ý nghĩa thần học sâu sắc:
1. Xác Nhận Cái Chết Thật Sự của Chúa Giê-xu
Hành động của Giô-sép xác nhận rằng Chúa Giê-xu đã chết thật sự trên thập tự giá. Ông là người trực tiếp nhận xác, bọc trong vải liệm và chôn cất — một bằng chứng pháp lý và lịch sử về cái chết của Ngài, điều tối quan trọng cho học thuyết về sự phục sinh.
2. Chứng Minh Ân Điển Không Phân Biệt
Đức Chúa Trời dùng một người quyền thế và giàu có — không phải người nghèo khó — để bày tỏ rằng ân điển của Ngài không phân biệt giai cấp xã hội. Sự cứu rỗi đến với mọi người, kể cả những người đang nắm giữ quyền lực thế gian.
3. Hình Ảnh Của Đức Tin Biến Đổi
Câu chuyện của Giô-sép là minh họa sống động về đức tin được thử thách và được tôi luyện. Từ môn đồ bí mật, ông trở thành người công khai xưng nhận Chúa Giê-xu bằng hành động — ngay cả khi tất cả mọi người đều đã bỏ đi.
Tiếng Hy Lạp trong Giăng 19:38 dùng cụm ἀπὸ τοῦ φόβου τῶν Ἰουδαίων (apo tou phobou tōn Ioudaiōn) — "vì sợ người Giu-đa". Nhưng tại thập tự giá, nỗi sợ đó đã tan biến. Cái chết của Chúa Giê-xu đã giải phóng ông khỏi xiềng xích của sự sợ hãi.
VII. Ứng Dụng Thực Tiễn Cho Đời Sống Cơ Đốc Nhân
Câu chuyện của Giô-sép A-ri-ma-thê không chỉ là lịch sử — nó là tấm gương soi cho đời sống đức tin ngày nay.
1. Đừng Mãi Là Môn Đồ Bí Mật
Bao nhiêu trong chúng ta đang tin Chúa nhưng không dám công khai xưng nhận vì sợ dư luận, sợ mất việc, sợ bị gia đình phản đối? Giô-sép đã từng ở đó. Nhưng ông đã bước ra. Chúa Giê-xu phán: "Kẻ nào xưng Ta trước mặt người đời, Ta cũng sẽ xưng họ trước mặt Cha Ta"
(Ma-thi-ơ 10:32).
2. Dùng Những Gì Bạn Có Để Phục Vụ Chúa
Giô-sép dùng tài sản, địa vị và ngôi mộ của mình để phục vụ Chúa. Bạn có gì? Nhà ở, xe cộ, tài năng, mối quan hệ, địa vị? Tất cả đều có thể được dâng lên để phục vụ mục đích của Đức Chúa Trời. "Mỗi người hãy lấy ơn mình đã được mà phục vụ nhau"
(1 Phi-e-rơ 4:10).
3. Can Đảm Trong Những Khoảnh Khắc Quyết Định
Cuộc sống đức tin đòi hỏi những khoảnh khắc tolmēsas — can đảm hành động khi mọi người xung quanh đều rút lui. Giô-sép bước ra đúng lúc các môn đồ thân cận nhất đều trốn thoát. Đôi khi Đức Chúa Trời chờ đợi chúng ta trong những khoảnh khắc đó.
4. Đức Tin Không Hoàn Hảo Vẫn Được Đức Chúa Trời Dùng
Giô-sép không phải là người hoàn hảo — ông từng sợ hãi và giấu đức tin. Nhưng Đức Chúa Trời vẫn dùng ông trong khoảnh khắc quan trọng nhất của lịch sử cứu rỗi. Đức Chúa Trời không tìm kiếm sự hoàn hảo — Ngài tìm kiếm sự sẵn sàng.
5. Trông Đợi Nước Đức Chúa Trời Trong Mọi Hoàn Cảnh
Giô-sép sống với kỳ vọng về nước Đức Chúa Trời ngay cả khi đang ở trong hệ thống quyền lực của thế gian. Là Cơ Đốc nhân, chúng ta được kêu gọi sống trong thế giới này nhưng không thuộc về nó — mang ánh sáng Tin Lành vào mọi lĩnh vực của xã hội: chính trị, kinh doanh, giáo dục, nghệ thuật.
VIII. Kết Luận — Người Từ Bóng Tối Bước Ra Ánh Sáng
Giô-sép A-ri-ma-thê là một trong những nhân vật ít được nhắc đến nhưng vĩ đại nhất trong Kinh Thánh. Ông là người giàu có, người có quyền thế, môn đồ bí mật — và cuối cùng, là người dũng cảm bước ra khỏi bóng tối để bày tỏ tình yêu thương với Đấng Cứu Thế bị đóng đinh.
Câu chuyện của ông nhắc nhở chúng ta rằng: khoảnh khắc can đảm nhất đôi khi đến trong những giờ phút tối tăm nhất. Khi mà tất cả dường như đã kết thúc, khi mà mọi hy vọng dường như đã tàn — đó chính là lúc Đức Chúa Trời kêu gọi những người như Giô-sép bước ra.
Và điều kỳ diệu thay — ngôi mộ mà ông dâng cho Chúa Giê-xu đã không bao giờ bị dùng đến lần thứ hai. Ba ngày sau, ngôi mộ đó trống không. Vì Chúa Giê-xu đã sống lại!
Bạn đang ở đâu trong hành trình đức tin của mình? Có phải bạn đang là "môn đồ bí mật"? Hãy để câu chuyện của Giô-sép thách thức bạn bước ra ánh sáng — bởi vì Đấng mà bạn tin đã chiến thắng tử thần, và không có gì đáng sợ hơn là sống một cuộc đời chưa hoàn toàn dâng hiến cho Ngài.
"Vả, tôi không hổ thẹn về Tin Lành của Đấng Christ; vì là quyền phép của Đức Chúa Trời để cứu mọi kẻ tin." — Rô-ma 1:16