Trong niềm tin và sự trông đợi của Hội Thánh, sự tái lâm của Chúa Giê-xu là điểm hướng về của lịch sử và là sự hoàn thành tuyệt đối của chương trình cứu rỗi. Chương 24 của sách Ma-thi-ơ là một trong những phân đoạn quan trọng nhất trong Kinh Thánh về đề tài này, được Chúa Giê-xu trực tiếp giảng giải để trả lời câu hỏi của các môn đồ: “Khi nào những sự đó sẽ xảy ra, và có điềm gì về sự Chúa đến và về cuối đời?” (Ma-thi-ơ 24:3). Bài nghiên cứu này sẽ đi sâu vào các dấu hiệu Chúa tái lâm được Chúa bày tỏ, với sự giải nghĩa từ nguyên Hy Lạp và Hê-bơ-rơ, cùng những ứng dụng thiết thực cho đời sống Cơ Đốc nhân ngày nay.
Trước khi phân tích các dấu hiệu cụ thể, chúng ta cần hiểu bối cảnh của đoạn Kinh Thánh. Chúa Giê-xu đang ở trên núi Ô-li-ve, sau khi đã tiên tri về sự hủy phá của đền thờ (Ma-thi-ơ 24:1-2). Các môn đồ hỏi về “điềm” (σημεῖον - sēmeion trong tiếng Hy Lạp). Từ này không chỉ mang nghĩa một “dấu hiệu” đơn thuần, mà là một tín hiệu, một bằng chứng đặc biệt báo trước một sự kiện quan trọng. Chúa Giê-xu không cho một ngày giờ cụ thể (Ma-thi-ơ 24:36), nhưng ban cho những dấu hiệu để Hội Thánh “tỉnh thức” (γρηγορεῖτε - grēgoreite, nghĩa là “giữ sự tỉnh thức, cảnh giác”).
Chúa Giê-xu bắt đầu bằng một cảnh báo tổng quát: “Hãy coi chừng, chớ có ai lừa dối các ngươi” (Ma-thi-ơ 24:4). Đây là dấu hiệu đầu tiên và căn bản: sự xuất hiện của những giáo sư giả và sự lừa dối tâm linh. Chúa nói tiếp: “Vì nhiều kẻ sẽ mạo danh ta mà đến, nói rằng: Ta là Đấng Christ; và sẽ lừa dối nhiều người” (Ma-thi-ơ 24:5). Từ “mạo danh” (ἐπὶ - epi với ὀνόματι - onomati) nghĩa là “dưới danh của”, cho thấy sự giả mạo trắng trợn. Đây là một dấu hiệu liên tục và gia tăng.
Tiếp theo, Chúa đề cập đến chiến tranh và tiếng đồn về chiến tranh: “Các ngươi sẽ nghe nói về giặc và tiếng đồn về giặc...” (Ma-thi-ơ 24:6). Từ “giặc” (πόλεμος - polemos) chỉ các cuộc chiến lớn. Chúa nhấn mạnh đây không là dấu hiệu cuối cùng, nhưng là phần của bối cảnh: “Song các ngươi chớ khá bối rối; mọi việc ấy phải đến, nhưng cuối cùng chưa tới” (Ma-thi-ơ 24:6).
Chúa liệt kê tiếp các dấu hiệu về thiên tai và dịch lệ: “Dân nọ sẽ dấy nghịch cùng dân kia, nước nọ nghịch cùng nước kia, và sẽ có đói kém, dịch lệ...” (Ma-thi-ơ 24:7). Từ “dịch lệ” (λοιμός - loimos) chỉ các bệnh dịch lớn. Các sự kiện này cho thấy sự bất ổn toàn cầu sẽ gia tăng.
Chúa Giê-xu tiên tri một dấu hiệu nghiêm trọng trong Hội Thánh: “Bấy giờ sẽ có nhiều kẻ phản nghịch, nộp nhau, và ghét nhau” (Ma-thi-ơ 24:10). Từ “phản nghịch” (σκανδαλίζω - skandalizō) có nghĩa nguyên thủy là “làm cho vấp phạm, sa ngã”. Đây là sự bội đạo và chia rẽ trong vòng những người tự xưng là tin Chúa.
Đồng thời, Chúa nói về sự nổi lên của các tiên tri giả: “Nhiều tiên tri giả sẽ nổi lên và lừa dối nhiều người” (Ma-thi-ơ 24:11). Tiên tri giả (ψευδοπροφήτης - pseudoprophetēs) là những người nói tiên tri sai, không từ Đức Chúa Trời.
Một dấu hiệu quan trọng là sự lan tràn của tội lỗi và sự lạnh nhạt trong đạo: “Vì tội ác sẽ thêm nhiều thì lòng yêu mến của nhiều người sẽ nguội lần” (Ma-thi-ơ 24:12). Từ “nguội lần” (ψύχω - psychō) nghĩa là “lạnh đi, mất hơi ấm”. Đây là một hình ảnh về sự suy giảm đức tin và lòng yêu mến Chúa trong Hội Thánh.
Chúa Giê-xu nói đến một sự kiện cụ thể: “Nhưng ai nấy đã bền đỗ cho đến cuối cùng, thì sẽ được cứu” (Ma-thi-ơ 24:13). Đây là một lời hứa trong bối cảnh của “sự tai hại lớn” (θλίψις μεγάλη - thlipsis megale) mà Chúa đã đề cập ở câu 9. Sự thống khổ này sẽ là thử thách lớn cho các tín đồ.
Song song với sự tai hại, một dấu hiệu tích cực và quan trọng được Chúa nhấn mạnh: “Tin Lành nầy về đạo Christ sẽ được rao truyền khắp thế gian, đặng làm chứng cho muôn dân; bấy giờ cuối cùng sẽ đến.” (Ma-thi-ơ 24:14). Đây là một mệnh lệnh và một dấu hiệu. Việc Tin Lành được rao truyền “khắp thế gian” (ἐν ὅλῳ τῷ κόσμῳ - en holō tō kosmō) là điều kiện tiên quyết cho sự kết thúc. Điều này nhấn mạnh trách nhiệm của Hội Thánh trong việc truyền bá Phúc Âm.
Chúa Giê-xu nói tiếp về những hiện tượng sẽ xảy ra ngay trước hoặc trong sự tái lâm của Ngài: “Sự hiện ra của Con người” (Ma-thi-ơ 24:30). Ngài dùng hình ảnh từ tiên tri Đa-ni-ên (Đa-ni-ên 7:13-14). Chúa cũng nói về các hiện tượng thiên văn: “Sau cơn tai hại ấy, mặt trời sẽ tối tăm, mặt trăng không chiếu sáng, các ngôi sao trên trời sẽ sa xuống...” (Ma-thi-ơ 24:29). Đây là những dấu hiệu vĩ đại và không thể nhầm lẫn, báo hiệu sự xuất hiện trực tiếp của Chúa.
Chúa đặc biệt nhắc đến một dấu hiệu cụ thể: “Khi ấy, điềm Con người sẽ hiện ra ở trên trời...” (Ma-thi-ơ 24:30). “Điềm” (σημεῖον - sēmeion) ở đây là dấu hiệu của Con người (Chúa Giê-xu) hiện ra. Điều này sẽ là sự kiện trực quan cho toàn thế giới.
Từ “sự Chúa đến” trong câu hỏi của các môn đồ (Ma-thi-ơ 24:3) và trong các lời tiên tri của Chúa thường được dịch từ từ παρουσία (parousia) trong tiếng Hy Lạp. Parousia không chỉ là “sự đến”, mà mang nghĩa “sự hiện diện”, “sự xuất hiện đầy uy quyền”. Điều này cho thấy sự tái lâm của Chúa không là một sự kiện bí mật, mà là một sự hiện diện vinh quang và công khai.
Chúa Giê-xu nhiều lần kêu gọi: “Vậy, hãy tỉnh thức...” (Ma-thi-ơ 24:42). Từ “tỉnh thức” (γρηγορεῖτε - grēgoreite) là một mệnh lệnh ở thể tiếp diễn, nghĩa là “liên tục giữ sự tỉnh thức, cảnh giác”. Đây không là một trạng thái tâm lý nhất thời, mà là một thái độ sống thường xuyên của Cơ Đốc nhân.
1. Sống Tỉnh thức và Không bị Lừa dối: Trong một thế giới với nhiều thông tin và giáo lý sai lạc, Cơ Đốc nhân phải gắn bó với Lời Chúa (Kinh Thánh) như tiêu chuẩn duy nhất. “Hãy coi chừng” là mệnh lệnh đầu tiên. Chúng ta cần phân biệt giáo sư giả bằng sự hiểu biết Kinh Thánh và sự dẫn dắt của Thánh Linh (1 Giăng 4:1).
2. Kiên trì trong Thống khổ và Bền đỗ: Chúa biết rõ sẽ có sự tai hại và thử thách. Lời hứa “ai nấy đã bền đỗ cho đến cuối cùng, thì sẽ được cứu” (Ma-thi-ơ 24:13) là nguồn động lực. Đời sống tin kính không là một cuộc chạy nhanh, mà là một cuộc hành trình bền bỉ, dù có nghịch cảnh.
3. Tích cực Rao truyền Tin Lành: Dấu hiệu tích cực lớn nhất là Tin Lành được rao truyền khắp thế gian. Mỗi Cơ Đốc nhân có phần trong sứ mệnh này. Đây không chỉ là công việc của nhà truyền giáo, mà của mọi tín đồ qua lời nói, đời sống, và sự hỗ trợ công việc truyền giáo.
4. Giữ lòng Yêu mến không Nguội lạnh: Trong một xã hội mà tội ác gia tăng, Chúa cảnh báo lòng yêu mến sẽ nguội lần. Chúng ta cần chủ động giữ gìn lòng yêu mến Chúa và yêu thương anh em qua sự thờ phượng, học Kinh Thánh, và sống trong cộng đồng Hội Thánh (Hê-bơ-rơ 10:24-25).
5. Sống với Niềm hy vọng Tái lâm Mỗi ngày: Sự tỉnh thức không là sự lo lắng, mà là sống với niềm hy vọng và sự chuẩn bị. Như Chúa dạy: “Vậy, hãy tỉnh thức, vì không biết ngày nào Chúa mình sẽ đến” (Ma-thi-ơ 24:42). Đời sống chúng ta phải là một đời sống “luôn sẵn sàng”, làm việc Chúa với tất cả năng lực.
Ma-thi-ơ 24 không phải là một bản liệt kê đơn thuần để chúng ta tính toán ngày tháng, mà là một bản đồ chỉ dẫn tâm linh và một lời cảnh báo yêu thương từ Chúa Giê-xu. Các dấu hiệu được ban cho không để gây hoang mang, mà để Hội Thánh tỉnh thức, bền đỗ, và tích cực trong sứ mệnh. Sự tái lâm của Chúa là niềm hy vọng vững chắc nhất của Cơ Đốc nhân (1 Tê-sa-lô-ni-ca 4:16-17). Thay vì tập trung vào những biến cố đáng sợ, chúng ta tập trung vào Lời hứa của Chúa và trách nhiệm của mình: sống thánh khiết, rao truyền Tin Lành, và giữ vững đức tin cho đến ngày được thấy Ngài. “Kìa, Đấng Christ đến!” – đó là tiếng kêu của niềm hy vọng mà mỗi chúng ta cần giữ trong lòng và thể hiện trong đời sống hàng ngày.