Xuất Ê-díp-tô Ký 33

¹Đức Giê-hô-va phán cùng Môi-se rằng: Nầy, ngươi cùng dân sự mà ngươi đã dẫn ra khỏi xứ Ê-díp-tô hãy từ đây đi lên xứ ta đã thề ban cho Áp-ra-ham, Y-sác, và Gia-cốp, rằng: Ta sẽ ban xứ đó cho dòng dõi ngươi.The Lord said to Moses, “Go up from here, you and the people whom you brought up out of the land of Egypt, to the land I promised on oath to Abraham, to Isaac, and to Jacob, saying, ‘I will give it to your descendants.’

²Ta sẽ sai một thiên sứ đi trước ngươi, và sẽ đuổi dân Ca-na-an, dân A-mô-rít, dân Hê-tít, dân Phê-rê-sít, dân Hê-vít, và dân Giê-bu-sít,I will send an angel before you, and I will drive out the Canaanite, the Amorite, the Hittite, the Perizzite, the Hivite, and the Jebusite.

³đặng đưa các ngươi vào xứ đượm sữa và mật; nhưng ta không cùng lên với ngươi đâu, vì ngươi là dân cứng cổ, e ta diệt ngươi dọc đường chăng.Học hỏi thêm✕Dân cứng cổ — Một thành ngữ Hê-bơ-rơ mô tả một con bò không chịu quay cổ — một hình ảnh về sự nổi loạn ngoan cố. Ở đây, Đức Chúa Trời cảnh báo rằng sự hiện diện của Ngài có thể tiêu diệt họ vì tội lỗi của họ.(EXO 33:3)Go up to a land flowing with milk and honey. But I will not go up among you, for you are a stiff-necked people, and I might destroy you on the way.”

⁴Khi dân sự nghe lời hăm nầy, bèn đều để tang, không ai đeo đồ trang sức hết.When the people heard this troubling word they mourned; no one put on his ornaments.

⁵Vì Đức Giê-hô-va đã phán cùng Môi-se rằng: Hãy nói cùng dân Y-sơ-ra-ên: Các ngươi là dân cứng cổ, nếu ta cùng lên với các ngươi chỉ trong một lúc, thì ta sẽ diệt các ngươi! Vậy, bây giờ, hãy cất đồ trang sức trong mình ngươi đi, đặng ta biết liệu đãi ngươi cách nào.For the Lord had said to Moses, “Tell the Israelites, ‘You are a stiff-necked people. If I went up among you for a moment, I might destroy you. Now take off your ornaments, that I may know what I should do to you.’”

⁶Thế thì, từ núi Hô-rếp, dân Y-sơ-ra-ên đã lột các đồ trang sức mình.So the Israelites stripped off their ornaments by Mount Horeb.

⁷Môi-se lấy Trại đem dựng xa ra ngoài trại quân, gọi là hội mạc, phàm ai muốn cầu khẩn Đức Giê-hô-va, thì ra đến hội mạc ở ngoài trại quân.Học hỏi thêm✕Hội mạc — Đây là một cái lều tạm bợ bên ngoài trại quân, không phải Đền Tạm sau này. Nó cho thấy Đức Chúa Trời sẵn lòng gặp gỡ dân Y-sơ-ra-ên ngay cả sau con bò vàng, và việc tìm kiếm Ngài đòi hỏi phải bỏ tội lỗi lại phía sau.(EXO 33:7)Moses took the tent and pitched it outside the camp, at a good distance from the camp, and he called it the tent of meeting. Anyone seeking the Lord would go out to the tent of meeting that was outside the camp.

⁸Vừa khi Môi-se ra đến Trại, thì cả dân sự chổi dậy, mỗi người đứng nơi cửa trại mình, ngó theo Môi-se cho đến khi nào người vào trong Trại rồi.And when Moses went out to the tent, all the people would get up and stand at the entrance to their tents and watch Moses until he entered the tent.

⁹Vừa khi người vào đó, thì trụ mây giáng xuống dừng tại cửa Trại, và Đức Giê-hô-va phán cùng Môi-se.And whenever Moses entered the tent, the pillar of cloud would descend and stand at the entrance of the tent, and the Lord would speak with Moses.

¹⁰Cả dân sự thấy trụ mây dừng tại cửa Trại, bèn đứng dậy, rồi mỗi người đều sấp mình xuống nơi cửa trại mình.When all the people would see the pillar of cloud standing at the entrance of the tent, all the people, each one at the entrance of his own tent, would rise and worship.

¹¹Đức Giê-hô-va đối diện phán cùng Môi-se, như một người nói chuyện cùng bạn hữu mình. Đoạn, Môi-se trở về trại quân, còn kẻ hầu trẻ của người, tên là Giô-suê, con trai của Nun, không ra khỏi Trại.Học hỏi thêm✕Đối diện phán — Thành ngữ Hê-bơ-rơ chỉ cuộc trò chuyện trực tiếp, thân mật giữa Đức Chúa Trời và Môi-se. Điều này có nghĩa là cùng một người bạn; Môi-se đã được hưởng sự thân mật mà không một tiên tri nào khác có được.(EXO 33:11)The Lord would speak to Moses face to face, the way a person speaks to a friend. Then Moses would return to the camp, but his servant, Joshua son of Nun, a young man, did not leave the tent.

¹²Môi-se thưa cùng Đức Giê-hô-va rằng: Nầy, Chúa phán cùng tôi rằng: Hãy đem dân sự nầy lên! Song Chúa chẳng cho tôi biết Chúa sai ai đi cùng tôi. Vả, Chúa có phán rằng: Ta biết ngươi vì danh ngươi, và ngươi được ơn trước mặt ta.Moses said to the Lord, “See, you have been saying to me, ‘Bring this people up,’ but you have not let me know whom you will send with me. But you said, ‘I know you by name, and also you have found favor in my sight.’

¹³Vậy bây giờ, nếu tôi được ơn trước mặt Chúa, xin cho tôi biết đường của Chúa, để cho tôi biết Chúa và được ơn trước mặt Ngài. Xin cũng hãy nghĩ rằng dân nầy là dân của Ngài!Now if I have found favor in your sight, show me your way, that I may know you, that I may continue to find favor in your sight. And see that this nation is your people.”

¹⁴Đức Giê-hô-va đáp rằng: Chính mình ta sẽ đi cùng ngươi, và ta sẽ cho ngươi an nghỉ.Học hỏi thêm✕Chính mình ta sẽ đi cùng ngươi (Mặt ta) — Tiếng Hê-bơ-rơ 'panim' có nghĩa là 'mặt' hoặc 'sự hiện diện'. Mặt của Đức Chúa Trời đại diện cho ân điển của Ngài. Môi-se nhấn mạnh rằng nếu không có sự hiện diện cá nhân của Đức Chúa Trời, việc đi đến bất cứ đâu đều vô nghĩa.(EXO 33:14)And the Lord said, “My presence will go with you, and I will give you rest.”

¹⁵Môi-se thưa rằng: Nếu chính mình Ngài chẳng đi, xin đừng đem chúng tôi lên khỏi đây.And Moses said to him, “If your presence does not go with us, do not take us up from here.

¹⁶Lấy cớ chi mà người ta sẽ biết rằng tôi cùng dân sự Ngài được ơn trước mặt Ngài? Có phải khi nào Ngài cùng đi với chúng tôi chăng? Thế thì, tôi cùng dân sự Ngài sẽ được phân biệt với muôn dân trên mặt đất.For how will it be known then that I have found favor in your sight, I and your people? Is it not by your going with us, so that we will be distinguished, I and your people, from all the people who are on the face of the earth?”

¹⁷Đức Giê-hô-va phán cùng Môi-se rằng: Ta sẽ làm điều ngươi cầu xin ta, vì ngươi được ơn trước mặt ta, và ta biết ngươi bởi danh ngươi vậy.The Lord said to Moses, “I will do this thing also that you have requested, for you have found favor in my sight, and I know you by name.”

¹⁸Môi-se thưa rằng: Tôi xin Ngài cho tôi xem sự vinh hiển của Ngài!And Moses said, “Show me your glory.”

¹⁹Đức Giê-hô-va phán rằng: Ta sẽ làm cho các sự nhân từ ta phát ra trước mặt ngươi; ta hô danh Giê-hô-va trước mặt ngươi; làm ơn cho ai ta muốn làm ơn, và thương xót ai ta muốn thương xót.Học hỏi thêm✕Các sự nhân từ ta — Lời tuyên bố này được Phao-lô trích dẫn trong Rô-ma 9:15 để cho thấy Đức Chúa Trời ban lòng thương xót một cách tự do dựa trên ý muốn của Ngài, chứ không phải là phản ứng trước những nỗ lực của chúng ta.(ROM 9:15)And the Lord said, “I will make all my goodness pass before your face, and I will proclaim the Lord by name before you; I will be gracious to whom I will be gracious, I will show mercy to whom I will show mercy.”

²⁰Ngài lại phán rằng: Ngươi sẽ chẳng thấy được mặt ta, vì không ai thấy mặt ta mà còn sống.But he added, “You cannot see my face, for no one can see me and live.”

²¹Đức Giê-hô-va lại phán: Đây có một chỗ gần ta, ngươi hãy đứng trên hòn đá;The Lord said, “Here is a place by me; you will station yourself on a rock.

²²khi sự vinh hiển ta đi ngang qua, ta sẽ để ngươi trong bộng đá, lấy tay ta che ngươi, cho đến chừng nào ta đã đi qua rồi.When my glory passes by, I will put you in a cleft in the rock and will cover you with my hand while I pass by.

²³Ta sẽ rút tay lại, và ngươi thấy phía sau ta; nhưng thấy mặt ta chẳng được.Then I will take away my hand, and you will see my back, but my face must not be seen.”