Sáng-thế Ký 21

¹Đức Giê-hô-va đến viếng Sa-ra, theo như lời Ngài đã phán, và làm cho nàng như lời Ngài đã nói.The Lord visited Sarah just as he had said he would and did for Sarah what he had promised.

²Sa-ra thọ thai, sanh một con trai cho Áp-ra-ham trong khi tuổi đã già, đúng kỳ Đức Chúa Trời đã định.So Sarah became pregnant and bore Abraham a son in his old age at the appointed time that God had told him.

³Áp-ra-ham đặt tên đứa trai mà Sa-ra đã sanh cho mình là Y-sác.Studie✕Y-sác nghĩa là 'người cười' — Tên Y-sác có nghĩa là 'người cười.' Áp-ra-ham đã cười khi Đức Chúa Trời hứa ban con trai nầy, và Sa-ra cũng cười. Giờ đây tên của đứa trẻ biến sự hoài nghi của họ thành niềm vui.(GEN 17:17)Abraham named his son – whom Sarah bore to him – Isaac.

⁴Đúng tám ngày, Áp-ra-ham làm phép cắt bì cho Y-sác theo như lời Đức Chúa Trời đã phán dặn.When his son Isaac was eight days old, Abraham circumcised him just as God had commanded him to do.

⁵Vả, khi Y-sác ra đời, thì Áp-ra-ham đã được một trăm tuổi.(Now Abraham was a hundred years old when his son Isaac was born to him.)

⁶Sa-ra nói rằng: Đức Chúa Trời làm cho tôi một việc vui cười; hết thảy ai hay được cũng sẽ vui cười về sự của tôi.Sarah said, “God has made me laugh. Everyone who hears about this will laugh with me.”

⁷Lại nói rằng: Há ai dám nói với Áp-ra-ham rằng Sa-ra sẽ cho con bú ư? vì tôi đã sanh một đứa trai trong lúc người già yếu rồi.She went on to say, “Who would have said to Abraham that Sarah would nurse children? Yet I have given birth to a son for him in his old age!”

⁸Đứa trẻ lớn lên, thì thôi bú. Chính ngày Y-sác thôi bú, Áp-ra-ham bày một tiệc lớn ăn mừng.The child grew and was weaned. Abraham prepared a great feast on the day that Isaac was weaned.

⁹Sa-ra thấy đứa trai của A-ga, người Ê-díp-tô, đã sanh cho Áp-ra-ham, cười cợt,Studie✕Cười cợt hay chơi đùa — Từ Hê-bơ-rơ cho 'cười cợt' xuất phát từ cùng một gốc với tên của Y-sác ('người cười'). Sa-ra xem đó là sự khinh miệt đối với đứa con của lời hứa. Phao-lô sau đó dùng khoảnh khắc nầy làm hình ảnh về sự bắt bớ.(GAL 4:29)But Sarah noticed the son of Hagar the Egyptian – the son whom Hagar had borne to Abraham – mocking.

¹⁰thì người nói với Áp-ra-ham rằng: Hãy đuổi con đòi với con nó đi đi, vì đứa trai của con đòi nầy sẽ chẳng được kế nghiệp cùng con trai tôi là Y-sác đâu.So she said to Abraham, “Banish that slave woman and her son, for the son of that slave woman will not be an heir along with my son Isaac!”

¹¹Lời nầy lấy làm buồn lòng Áp-ra-ham lắm, vì cớ con trai mình.Sarah’s demand displeased Abraham greatly because Ishmael was his son.

¹²Nhưng Đức Chúa Trời phán cùng Áp-ra-ham rằng: Ngươi chớ buồn bực vì con trai và con đòi ngươi. Sa-ra nói thể nào, hãy nghe theo tiếng người nói; vì do nơi Y-sác sẽ sanh ra dòng dõi lưu danh ngươi.Studie✕Dòng dõi được chọn — Đức Chúa Trời nói rõ rằng lời hứa giao ước sẽ tiếp tục qua Y-sác, không phải Ích-ma-ên. Phao-lô trích câu nầy để cho thấy rằng lời hứa của Đức Chúa Trời hoạt động bởi sự lựa chọn thiêng liêng, không phải bởi dòng dõi loài người.(ROM 9:7)But God said to Abraham, “Do not be upset about the boy or your slave wife. Do all that Sarah is telling you because through Isaac your descendants will be counted.

¹³Ta cũng sẽ làm cho đứa trai của con đòi trở nên một dân, vì nó cũng do nơi ngươi mà ra.But I will also make the son of the slave wife into a great nation, for he is your descendant too.”

¹⁴Áp-ra-ham dậy sớm, lấy bánh và một bầu nước, đưa cho A-ga; để các món đó trên vai nàng, và giao đứa trai cho nàng, rồi đuổi đi. Nàng ra đi, đi dông dài trong đồng vắng Bê-e-Sê-ba.Early in the morning Abraham took some food and a skin of water and gave them to Hagar. He put them on her shoulders, gave her the child, and sent her away. So she went wandering aimlessly through the wilderness of Beer Sheba.

¹⁵Khi nước trong bầu đã hết, nàng để đứa trẻ dưới một cội cây nhỏ kia,Studie✕Tuổi của Ích-ma-ên — Ích-ma-ên không phải là một đứa trẻ sơ sinh. Cậu được sinh ra khi Áp-ra-ham 86 tuổi, và Y-sác khi Áp-ra-ham 100 tuổi, vậy Ích-ma-ên ít nhất 14 tuổi và có thể lớn hơn. A-ga đặt đứa con trai tuổi thiếu niên của mình dưới bóng râm vì không thể chịu đựng khi nhìn con chết.(GEN 16:16)When the water in the skin was gone, she shoved the child under one of the shrubs.

¹⁶đi ngồi đối diện cách xa xa dài chừng một khoảng tên bắn; vì nói rằng: Ôi! tôi nỡ nào thấy đứa trẻ phải chết! Nàng ngồi đối diện đó, cất tiếng la khóc.Then she went and sat down by herself across from him at quite a distance, about a bowshot away; for she thought, “I refuse to watch the child die.” So she sat across from him and wept uncontrollably.

¹⁷Đức Chúa Trời nghe tiếng đứa trẻ khóc, thì thiên sứ của Đức Chúa Trời từ trên trời kêu nàng A-ga mà phán rằng: Hỡi A-ga! Ngươi có điều gì vậy? Chớ sợ chi, vì Đức Chúa Trời đã nghe tiếng đứa trẻ ở đâu đó rồi.Studie✕Đức Chúa Trời nghe tiếng Ích-ma-ên — Tên của Ích-ma-ên có nghĩa là 'Đức Chúa Trời nghe.' Tại đây Đức Chúa Trời nghe tiếng khóc của đứa trẻ và đáp lời từ trời. Tên được đặt trước khi cậu sinh ra trở thành lời hứa được giữ trong giờ phút tuyệt vọng của cậu.(GEN 16:11)But God heard the boy’s voice. The angel of God called to Hagar from heaven and asked her, “What is the matter, Hagar? Don’t be afraid, for God has heard the boy’s voice right where he is crying.

¹⁸Hãy đứng dậy đỡ lấy đứa trẻ và giơ tay nắm nó, vì ta sẽ làm cho nó nên một dân lớn.Get up! Help the boy up and hold him by the hand, for I will make him into a great nation.”

¹⁹Đoạn, Đức Chúa Trời mở mắt nàng ra; nàng bèn thấy một cái giếng nước, và đi lại múc đầy bầu cho đứa trẻ uống.Then God enabled Hagar to see a well of water. She went over and filled the skin with water, and then gave the boy a drink.

²⁰Đức Chúa Trời vùa giúp đứa trẻ; nó lớn lên, ở trong đồng vắng, có tài bắn cung.God was with the boy as he grew. He lived in the wilderness and became an archer.

²¹Nó ở tại trong đồng vắng Pha-ran; mẹ cưới cho nó một người vợ quê ở xứ Ê-díp-tô.He lived in the wilderness of Paran. His mother found a wife for him from the land of Egypt.

²²Về thuở đó, vua A-bi-mê-léc và Phi-côn, quan tổng binh mình, nói cùng Áp-ra-ham rằng: Đức Chúa Trời vùa giúp ngươi trong mọi việc ngươi làm.At that time Abimelech and Phicol, the commander of his army, said to Abraham, “God is with you in all that you do.

²³Vậy bây giờ, hãy chỉ danh Đức Chúa Trời mà thề rằng: Ngươi sẽ chẳng gạt ta, con ta cùng dòng giống ta. Nhưng ngươi sẽ đãi ta và xứ ngươi đang trú ngụ, một lòng tử tế như ta đã đãi ngươi vậy.Now swear to me right here in God’s name that you will not deceive me, my children, or my descendants. Show me, and the land where you are staying, the same loyalty that I have shown you.”

²⁴Áp-ra-ham đáp rằng: Tôi xin thề.Abraham said, “I swear to do this.”

²⁵Áp-ra-ham phàn nàn cùng vua A-bi-mê-léc về vụ một giếng kia bị đầy tớ người chiếm đoạt.But Abraham lodged a complaint against Abimelech concerning a well that Abimelech’s servants had seized.

²⁶Vua A-bi-mê-léc bèn nói rằng: Ta chẳng hay ai đã làm nên nông nổi đó; chính ngươi chẳng cho ta hay trước; ngày nay ta mới rõ đây mà thôi.“I do not know who has done this thing,” Abimelech replied. “Moreover, you did not tell me. I did not hear about it until today.”

²⁷Đoạn, Áp-ra-ham bắt chiên và bò, dâng cho vua A-bi-mê-léc; rồi hai người kết ước cùng nhau.Abraham took some sheep and cattle and gave them to Abimelech. The two of them made a treaty.

²⁸Áp-ra-ham lựa để riêng ra bảy con chiên tơ trong bầy;Then Abraham set seven ewe lambs apart from the flock by themselves.

²⁹thì vua A-bi-mê-léc hỏi rằng: Làm chi để bảy con chiên tơ đó riêng ra vậy?Abimelech asked Abraham, “What is the meaning of these seven ewe lambs that you have set apart?”

³⁰Đáp rằng: Xin vua hãy nhận lấy bảy con chiên tơ nầy mà chính tay tôi dâng cho, đặng làm chứng rằng tôi đã đào cái giếng nầy.He replied, “You must take these seven ewe lambs from my hand as legal proof that I dug this well.”

³¹Bởi cớ ấy, nên họ đặt tên chỗ nầy là Bê-e-Sê-ba; vì tại đó hai người đều đã thề nguyện cùng nhau.Studie✕Ý nghĩa Bê-e-Sê-ba — Bê-e-Sê-ba có nghĩa là 'giếng bảy' hoặc 'giếng thề.' Bảy con chiên con là bằng chứng pháp lý về quyền sở hữu giếng nước của Áp-ra-ham, và hai người đã thề nguyện cùng nhau. Tên nầy giữ cả hai ý nghĩa.That is why he named that place Beer Sheba, because the two of them swore an oath there.

³²Vậy, hai người kết ước cùng nhau tại Bê-e-Sê-ba. Đoạn vua A-bi-mê-léc cùng quan tổng binh Phi-côn đứng dậy, trở về xứ Phi-li-tin.So they made a treaty at Beer Sheba. Then Abimelech and Phicol, the commander of his army, returned to the land of the Philistines.

³³Áp-ra-ham trồng một cây me tại Bê-e-Sê-ba, và ở đó người cầu khẩn danh Đức Giê-hô-va, là Đức Chúa Trời hằng-hữu.Abraham planted a tamarisk tree in Beer Sheba. There he worshiped the Lord, the eternal God.

³⁴Áp-ra-ham trú ngụ lâu ngày tại xứ Phi-li-tin.So Abraham stayed in the land of the Philistines for quite some time.