Giê-rê-mi 32

¹Năm thứ mười về đời vua Sê-đê-kia nước Giu-đa, có lời Đức Giê-hô-va phán cho Giê-rê-mi. Ấy là năm thứ mười tám về đời vua Nê-bu-cát-nết-sa.In the tenth year that Zedekiah was ruling over Judah the Lord spoke to Jeremiah. That was the same as the eighteenth year of Nebuchadnezzar.

²Bấy giờ đạo binh của vua Ba-by-lôn vây thành Giê-ru-sa-lem; còn tiên tri Giê-rê-mi thì đã bị giam nơi hành lang lính canh trong cung vua Giu-đa.Now at that time, the armies of the king of Babylon were besieging Jerusalem. The prophet Jeremiah was confined in the courtyard of the guardhouse attached to the royal palace of Judah.

³Vì Sê-đê-kia, vua Giu-đa, đã giam người, nói rằng: Làm sao ngươi nói tiên tri rằng: Đức Giê-hô-va phán như vầy: Nầy, ta sẽ phó thành nầy vào tay vua Ba-by-lôn, người sẽ chiếm lấy;For King Zedekiah had confined Jeremiah there after he had reproved him for prophesying as he did. He had asked Jeremiah, “Why do you keep prophesying these things? Why do you keep saying that the Lord says, ‘I will hand this city over to the king of Babylon? I will let him capture it.

⁴Sê-đê-kia, vua Giu-đa, sẽ chẳng tránh khỏi tay người Canh-đê, nhưng chắc sẽ bị nộp trong tay vua Ba-by-lôn, sẽ nói cùng vua ấy miệng đối miệng, mắt nhìn mắt;King Zedekiah of Judah will not escape from the Babylonians. He will certainly be handed over to the king of Babylon. He must answer personally to the king of Babylon and confront him face to face.

⁵vua ấy sẽ bắt Sê-đê-kia về Ba-by-lôn, người sẽ ở đó cho đến chừng nào ta thăm viếng nó, Đức Giê-hô-va phán vậy; các ngươi dầu đánh với người Canh-đê sẽ chẳng được may mắn?Zedekiah will be carried off to Babylon and will remain there until I have fully dealt with him. I, the Lord, affirm it! Even if you continue to fight against the Babylonians, you cannot win.’”

⁶Giê-rê-mi nói: Có lời của Đức Giê-hô-va phán cho tôi rằng:So now, Jeremiah said, “The Lord told me,

⁷Nầy, Ha-na-mê-ên, con trai Sa-lum chú ngươi, sẽ đến nơi ngươi mà nói rằng: Hãy mua ruộng của ta tại A-na-tốt; vì ngươi có phép chuộc để mua lấy.Mafunzo✕Chuộc lại đất của gia tộc — Theo luật Y-sơ-ra-ên, người bà con gần nhất có quyền chuộc lại đất của gia tộc để đất đó vẫn thuộc về gia đình. A-na-tốt là quê hương của Giê-rê-mi. Việc mua cánh đồng này trong lúc bị bao vây là một hành động công khai của sự tin cậy rằng đất đai sẽ được phục hồi.(LEV 25:25)‘Hanamel, the son of your uncle Shallum, will come to you soon. He will say to you, “Buy my field at Anathoth because you are entitled as my closest relative to buy it.”’

⁸Ha-na-mê-ên, con trai chú tôi, bèn theo lời Đức Giê-hô-va, đến thăm tôi trong hành lang lính canh, và nói rằng: Ta xin ngươi hãy mua ruộng của ta ở A-na-tốt, trong đất Bên-gia-min, vì ngươi có phép hưởng gia tài và chuộc lấy, khá mua lấy cho mình. Bấy giờ tôi nhìn biết rằng ấy là lời của Đức Giê-hô-va.Now it happened just as the Lord had said! My cousin Hanamel came to me in the courtyard of the guardhouse. He said to me, ‘Buy my field which is at Anathoth in the territory of the tribe of Benjamin. Buy it for yourself since you are entitled as my closest relative to take possession of it for yourself.’ When this happened, I recognized that the Lord had indeed spoken to me.

⁹Vậy tôi mua ruộng ở A-na-tốt của Ha-na-mê-ên, con trai chú tôi, và tôi cân mười bảy siếc-lơ bạc cho người.So I bought the field at Anathoth from my cousin Hanamel. I weighed out seven ounces of silver and gave it to him to pay for it.

¹⁰Tôi viết khế và niêm phong, mời người làm chứng và cân bạc trong cái cân.I signed the deed of purchase, sealed it, and had some men serve as witnesses to the purchase. I weighed out the silver for him on a scale.

¹¹Tôi liền lấy tờ khế bán, cả khế đã niêm phong theo lề luật và thói tục, và khế để ngỏ nữa.Mafunzo✕Hai bản sao khế ước — 'Tờ khế' ở đây là một từ cũ chỉ văn bản pháp lý. Các khế ước thời xưa được sao làm hai bản: một bản chính thức có niêm phong và một bản mở để đọc. Giê-rê-mi đã giữ cả hai bản, làm cho giao dịch mua bán trở nên không thể tranh cãi về mặt pháp lý.There were two copies of the deed of purchase. One was sealed and contained the order of transfer and the conditions of purchase. The other was left unsealed.

¹²Tôi trao khế mua cho Ba-rúc, con trai Nê-ri-gia, cháu Ma-a-sê-gia, trước mặt Ha-na-mê-ên, con trai chú tôi, và trước mặt những kẻ làm chứng có ký tên vào khế nữa, cũng ở trước mặt mọi người Giu-đa đang ngồi trong hành lang lính canh.I took both copies of the deed of purchase and gave them to Baruch son of Neriah, the son of Mahseiah. I gave them to him in the presence of my cousin Hanamel, the witnesses who had signed the deed of purchase, and all the Judeans who were housed in the courtyard of the guardhouse.

¹³Đoạn, tại trước mặt họ tôi dặn Ba-rúc rằng:In the presence of all these people I instructed Baruch,

¹⁴Đức Giê-hô-va vạn quân Đức Chúa Trời của Y-sơ-ra-ên, phán như vầy: Hãy lấy những tờ khế nầy, khế mua niêm phong, và khế để ngỏ, và để trong một cái bình đất, đặng những tờ khế ấy còn được lâu ngày.‘The Lord God of Israel who rules over all says, “Take these documents, both the sealed copy of the deed of purchase and the unsealed copy. Put them in a clay jar so that they may be preserved for a long time to come.”’

¹⁵Vì Đức Giê-hô-va vạn quân, Đức Chúa Trời của Y-sơ-ra-ên, phán như vầy: Người ta sẽ còn mua nhà, ruộng, và vườn nho trong đất nầy.For the Lord God of Israel who rules over all says, “Houses, fields, and vineyards will again be bought in this land.”’

¹⁶Khi tôi đã trao tờ khế mua cho Ba-rúc, con trai Nê-ri-gia, thì tôi cầu nguyện cùng Đức Giê-hô-va rằng:“After I had given the copies of the deed of purchase to Baruch son of Neriah, I prayed to the Lord,

¹⁷Ôi! Hỡi Chúa Giê-hô-va! Chính Ngài đã dùng quyền phép lớn và cánh tay giơ ra mà làm nên trời và đất; chẳng có sự gì là khó quá cho Ngài cả.‘Oh, Lord God, you did indeed make heaven and earth by your mighty power and great strength. Nothing is too hard for you!

¹⁸Ngài tỏ sự thương xót ra cho muôn vàn, báo trả sự gian ác ông cha vào mình con cháu nối sau. Ngài là Đức Chúa Trời lớn, là Đấng toàn năng, danh Ngài là Đức Giê-hô-va vạn quân.You show unfailing love to thousands. But you also punish children for the sins of their parents. You are the great and powerful God who is known as the Lord who rules over all.

¹⁹Mưu mô Ngài lớn lao, và công việc thì có phép tắc. Mắt Ngài mở soi trên mọi đường lối con trai loài người, đặng báo cho mỗi người theo đường lối nó, và theo quả của việc làm.You plan great things and you do mighty deeds. You see everything people do. You reward each of them for the way they live and for the things they do.

²⁰Ngài đã làm nên những dấu lại sự lạ trong đất Ê-díp-tô, cho đến ngày nay, trong Y-sơ-ra-ên cũng như trong những người khác, Ngài đã được danh tiếng như mình hiện có.You did miracles and amazing deeds in the land of Egypt which have had lasting effect. By this means you gained both in Israel and among humankind a renown that lasts to this day.

²¹Ngài đã dùng dấu lạ, sự lạ, tay mạnh, và cánh tay giơ ra cùng sự kinh khiếp lớn mà đem dân Y-sơ-ra-ên mình ra khỏi đất Ê-díp-tô.You used your mighty power and your great strength to perform miracles and amazing deeds and to bring great terror on the Egyptians. By this means you brought your people Israel out of the land of Egypt.

²²Ngài ban cho họ đất nầy, là đất đượm sữa và mật, mà Ngài đã thề ban cho tổ phụ họ xưa kia.You kept the promise that you swore on oath to their ancestors. You gave them a land flowing with milk and honey.

²³Họ đã vào lấy đất nầy làm sản nghiệp, nhưng không vâng theo tiếng Ngài, không bước theo luật Ngài, chẳng hề làm một điều gì về mọi sự mà Ngài đã dặn phải làm. Vì vậy Ngài đã giáng mọi tai vạ nầy trên họ.But when they came in and took possession of it, they did not obey you or live as you had instructed them. They did not do anything that you commanded them to do. So you brought all this disaster on them.

²⁴Nầy, những đồn lũy! chúng nó đã bước tới thành, để chiếm lấy nó. Vì cớ gươm dao, đói kém, ôn dịch, nên thành bị nộp trong tay người Canh-đê đang tranh chiến với nó. Điều Ngài phán thì đã xảy đến, và nầy, Ngài thấy!Even now siege ramps have been built up around the city in order to capture it. War, starvation, and disease are sure to make the city fall into the hands of the Babylonians who are attacking it. Lord, you threatened that this would happen. Now you can see that it is already taking place.

²⁵Hỡi Chúa Giê-hô-va, Ngài đã phán cùng tôi rằng: Hãy dùng giá bạc mua ruộng nầy, và mời những người làm chứng. Mà kìa, thành đã nộp trong tay người Canh-đê!The city is sure to fall into the hands of the Babylonians. Yet, in spite of this, you, Lord God, have said to me, “Buy that field with silver and have the transaction legally witnessed.”’”

²⁶Có lời Đức Giê-hô-va được phán cho Giê-rê-mi như vầy:The Lord answered Jeremiah.

²⁷Nầy, ta là Giê-hô-va, Đức Chúa Trời của mọi xác thịt; có sự gì khó quá cho ta chăng?Mafunzo✕Chẳng có điều gì quá khó cho Ta — Đức Chúa Trời lặp lại chính lời của Giê-rê-mi trong câu 17. Tiên tri đã cầu nguyện rằng chẳng có điều gì quá khó cho Chúa; giờ đây Đức Chúa Trời đặt lại câu đó như một câu hỏi. Đấng Tạo Hóa đã dựng nên trời và đất chắc chắn có thể phục hồi Giê-ru-sa-lem.“I am the Lord, the God of all humankind. There is, indeed, nothing too difficult for me.

²⁸Vậy nên, Đức Giê-hô-va phán như vầy: Nầy, ta sẽ phó thành nầy vào tay người Canh-đê, vào tay Nê-bu-cát-nết-sa, vua Ba-by-lôn, người sẽ chiếm lấy.Therefore I, the Lord, say: ‘I will indeed hand this city over to King Nebuchadnezzar of Babylon and the Babylonian army. They will capture it.

²⁹Những người Canh-đê đang đánh thành nầy thì sẽ đến, đặt lửa và đốt đi, đốt luôn những nhà mà người ta dâng hương cho Ba-anh tại trên mái, và làm lễ quán cho các thần khác, đặng chọc giận ta.The Babylonian soldiers that are attacking this city will break into it and set it on fire. They will burn it down along with the houses where people have made me angry by offering sacrifices to the god Baal and by pouring out drink offerings to other gods on their rooftops.

³⁰Vả, con cái Y-sơ-ra-ên và con cái Giu-đa, từ thuở còn trẻ, chỉ làm điều dữ trước mặt ta; vì con cái Y-sơ-ra-ên chỉ lấy việc làm của tay mình mà chọc giận ta, Đức Giê-hô-va phán vậy.This will happen because the people of Israel and Judah have repeatedly done what displeases me from their earliest history until now and because they have repeatedly made me angry by the things they have done. I, the Lord, affirm it!

³¹Thành nầy đã làm cớ cho ta giận và tức, từ ngày đã xây lên cho đến ngày nay. Vậy nên, ta muốn cất nó đi khỏi trước mặt ta,This will happen because the people of this city have aroused my anger and my wrath since the time they built it until now. They have made me so angry that I am determined to remove it from my sight.

³²vì cớ mọi điều ác mà con cái Y-sơ-ra-ên và con cái Giu-đa đã làm đặng chọc giận ta, chúng nó, vua, quan trưởng, thầy tế lễ, kẻ tiên tri chúng nó, người Giu-đa và dân cư Giê-ru-sa-lem nữa.I am determined to do so because the people of Israel and Judah have made me angry with all their wickedness – they, their kings, their officials, their priests, their prophets, and especially the people of Judah and the citizens of Jerusalem have done this wickedness.

³³Chúng nó không xây mặt lại ta, trở xây lưng lại. Dầu ta đã dạy chúng nó, dậy sớm mà răn bảo, nhưng chúng nó không nghe, chẳng nhận sự dạy dỗ.They have turned away from me instead of turning to me. I tried over and over again to instruct them, but they did not listen and respond to correction.

³⁴Chúng nó đã để những vật gớm ghiếc trong nhà được xưng bởi danh ta, để làm cho ô uế.They set up their disgusting idols in the temple which I have claimed for my own and defiled it.

³⁵Chúng nó đã xây các nơi cao của Ba-anh trong nơi trũng con trai Hi-nôm, khiến con trai con gái mình qua lửa, dâng cho Mô-lóc, là điều ta không truyền dạy; ta chẳng hề nghĩ đến rằng chúng nó có thể phạm một sự gớm ghiếc dường ấy mà làm cho Giu-đa phạm tội.Mafunzo✕Hiến tế con cái cho Mô-lóc — Dâng con cái qua lửa cho Mô-lóc là sự thờ phượng tàn bạo của một vị thần Am-môn. Thung lũng con trai Hi-nôm trở thành một điển hình của sự kinh hoàng; tên tiếng Hê-bơ-rơ của nó sau này được chuyển ngữ thành 'Gê-hê-na' trong Tân Ước, một hình ảnh về sự phán xét.They built places of worship for the god Baal in the Valley of Ben Hinnom so that they could sacrifice their sons and daughters to the god Molech. Such a disgusting practice was not something I commanded them to do! It never even entered my mind to command them to do such a thing! So Judah is certainly liable for punishment.’

³⁶Nên bấy giờ, về thành nầy, mà các ngươi nói rằng nó đã phó trong tay vua Ba-by-lôn bởi gươm dao, đói kém, ôn dịch, thì Giê-hô-va Đức Chúa Trời của Y-sơ-ra-ên, phán như vầy:“You and your people are right in saying, ‘War, starvation, and disease are sure to make this city fall into the hands of the king of Babylon.’ But now I, the Lord God of Israel, have something further to say about this city:

³⁷Nầy, ta sẽ thâu nhóm chúng nó từ mọi nước mà ta đã nhân giận, thạnh nộ, tức mình quá mà đuổi chúng nó đến; ta sẽ đem chúng nó về trong chỗ nầy, khiến chúng nó ở yên ổn.‘I will certainly regather my people from all the countries where I will have exiled them in my anger, fury, and great wrath. I will bring them back to this place and allow them to live here in safety.

³⁸Chúng nó sẽ làm dân ta, và ta sẽ làm Đức Chúa Trời chúng nó.They will be my people, and I will be their God.

³⁹Ta sẽ ban cho chúng nó một lòng một đường lối như nhau, hầu cho kính sợ ta đời đời, để chúng nó và con cháu nối sau đều được phước.I will give them a single-minded purpose to live in a way that always shows respect for me. They will want to do that for their own good and the good of the children who descend from them.

⁴⁰Ta sẽ lập giao ước đời đời với chúng nó rằng: ta sẽ không xây khỏi chúng nó để làm phước cho; và ta sẽ đặt sự kính sợ ta vào lòng, để chúng nó không còn lìa khỏi ta.Mafunzo✕Giao ước đời đời — Đức Chúa Trời hứa một giao ước còn mạnh mẽ hơn giao ước mà Giu-đa đã phá vỡ: Ngài sẽ đặt luật pháp của Ngài vào lòng họ để họ không lìa bỏ Ngài. Đây là giao ước mới đã được công bố trong Giê-rê-mi 31:31-34 và được hoàn thành trong Chúa Giê-su.(JER 31:31)I will make a lasting covenant with them that I will never stop doing good to them. I will fill their hearts and minds with respect for me so that they will never again turn away from me.

⁴¹Ta sẽ lấy làm vui mà làm phước cho, và chắc hết lòng hết linh hồn trồng chúng nó trong đất nầy.I will take delight in doing good to them. I will faithfully and wholeheartedly plant them firmly in the land.’

⁴²Đức Giê-hô-va phán: Như ta đã giáng mọi tai vạ lớn trên dân nầy, ta cũng sẽ giáng cho mọi sự lành ta đã hứa.“For I, the Lord, say: ‘I will surely bring on these people all the good fortune that I am hereby promising them. I will be just as sure to do that as I have been in bringing all this great disaster on them.

⁴³Người ta sẽ mua ruộng trong đất nầy mà các ngươi nói rằng: Ấy là một nơi hoang vu, không có loài người, cũng không có loài thú, đã bị nộp trong tay người Canh-đê.You and your people are saying that this land will become desolate, uninhabited by either people or animals. You are saying that it will be handed over to the Babylonians. But fields will again be bought in this land.

⁴⁴Người ta sẽ dùng giá bạc mua ruộng tại đó, viết khế bán, niêm phong lại, mời người làm chứng, trong đất Bên-gia-min và chung quanh Giê-ru-sa-lem, trong các thành Giu-đa và trong các thành miền núi, trong các thành đồng bằng và các thành phương nam. Vì ta sẽ khiến những phu tù trở về, Đức Giê-hô-va phán vậy.Fields will again be bought with silver, and deeds of purchase signed, sealed, and witnessed. This will happen in the territory of Benjamin, the villages surrounding Jerusalem, the towns in Judah, the southern hill country, the western foothills, and southern Judah. For I will restore them to their land. I, the Lord, affirm it!’”