Ê-sai 5

¹Ta sẽ hát cho bạn rất yêu dấu ta một bài ca của bạn yêu dấu ta về việc vườn nho người. Bạn rất yêu dấu ta có một vườn nho ở trên gò đất tốt.Estudo✕Bài ca về vườn nho — Chủ sở hữu tượng trưng cho Đức Giê-hô-va, và vườn nho là Y-sơ-ra-ên/Giu-đa (câu 7). Về sau, Chúa Giê-su cũng dùng hình ảnh vườn nho tương tự trong Mác 12:1-12 khi Ngài đối chất với các nhà lãnh đạo Y-sơ-ra-ên.I will sing to my love – a song to my lover about his vineyard. My love had a vineyard on a fertile hill.

²Người khai phá ra; cất bỏ những đá; trồng những gốc nho xinh tốt; dựng một cái tháp giữa vườn, và đào một nơi ép rượu. Vả, người mong rằng sẽ sanh trái nho; nhưng nó lại sanh trái nho hoang.He built a hedge around it, removed its stones, and planted a vine. He built a tower in the middle of it, and constructed a winepress. He waited for it to produce edible grapes, but it produced sour ones instead.

³Hỡi dân ở Giê-ru-sa-lem cùng người Giu-đa, vậy thì bây giờ ta xin các ngươi hãy đoán xét giữa ta với vườn nho ta.So now, residents of Jerusalem, people of Judah, you decide between me and my vineyard!

⁴Có điều chi nên làm cho vườn nho ta mà ta không làm cho nó chăng? Cớ sao khi ta mong sanh trái nho, thì nó lại sanh trái nho hoang vậy?What more can I do for my vineyard beyond what I have already done? When I waited for it to produce edible grapes, why did it produce sour ones instead?

⁵Nầy, ta sẽ bảo các ngươi về điều ta định làm cho vườn nho ta: Ta phá rào, nó sẽ bị cắn nuốt; ta hạ tường xuống, nó sẽ bị giày đạp.Now I will inform you what I am about to do to my vineyard: I will remove its hedge and turn it into pasture, I will break its wall and allow animals to graze there.

⁶Ta sẽ để nó hoang loạn, chẳng tỉa sửa, chẳng vun xới; nhưng tại đó sẽ mọc lên những gai gốc và chà chuôm; ta lại truyền cho mây đừng làm mưa xuống trên nó nữa.I will make it a wasteland; no one will prune its vines or hoe its ground, and thorns and briers will grow there. I will order the clouds not to drop any rain on it.

⁷Vả, vườn nho của Đức Giê-hô-va vạn quân, ấy là nhà Y-sơ-ra-ên, và những người của Giu-đa tức là cây mà Ngài ưa thích. Ngài trông họ được công chánh, mà nầy, có sự bạo ngược; trông được công bình, mà nầy, có tiếng kêu la.Estudo✕Chơi chữ tiếng Hê-bơ-rơ — Trong tiếng Hê-bơ-rơ, 'công chánh' (mishpat) nghe giống như từ được dịch là 'bạo ngược', và 'công bình' (tsedaqah) nghe giống như 'tiếng kêu la' (tse'aqah). Sự tương đồng về âm thanh phơi bày cách điều sai trái đã thay thế điều đúng đắn.Indeed Israel is the vineyard of the Lord who commands armies, the people of Judah are the cultivated place in which he took delight. He waited for justice, but look what he got – disobedience! He waited for fairness, but look what he got – cries for help!

⁸Khốn thay cho những kẻ thêm nhà vào nhà, thêm ruộng vào ruộng, cho đến chừng nào chẳng còn chỗ hở nữa, và các ngươi ở một mình giữa xứ!Estudo✕Lời than thứ nhất — Lời than thứ nhất trong sáu lời 'than' hoặc 'khốn thay' trong chương này. Tiếng Hê-bơ-rơ 'hoy' là tiếng kêu than đau buồn và diệt vong, không chỉ là sự tức giận. Mỗi lời than đều nêu tên một tội lỗi và sự phán xét sắp đến; lời than này lên án hành vi chiếm đất làm cho người nghèo không còn chỗ ở.Those who accumulate houses are as good as dead, those who also accumulate landed property until there is no land left, and you are the only landowners remaining within the land.

⁹Đức Giê-hô-va vạn quân có phán vào tai tôi những lời nầy: Thật nhiều nhà sẽ bỏ hoang, những nhà ấy lớn và đẹp mà chẳng có người ở!The Lord who commands armies told me this: “Many houses will certainly become desolate, large, impressive houses will have no one living in them.

¹⁰Ấy vậy, mười mẫu vườn nho chỉ sanh được một bát rượu; một ô-me hột giống chỉ được một ê-pha.Estudo✕Mùa gặt nhỏ nhoi — Một ê-pha bằng một phần mười của một ô-me. Vì vậy, gieo một ô-me giống mà chỉ gặt được một ê-pha nghĩa là mùa gặt chỉ được một phần mười, một sự thất mùa nghiêm trọng. Mười mẫu vườn nho chỉ sanh một bát rượu cũng thể hiện sự phán xét tương tự.Indeed, a large vineyard will produce just a few gallons, and enough seed to yield several bushels will produce less than a bushel.”

¹¹Khốn thay cho kẻ dậy sớm đặng tìm kiếm rượu, chầy đến ban đêm, phát nóng vì rượu!Those who get up early to drink beer are as good as dead, those who keep drinking long after dark until they are intoxicated with wine.

¹²Trong tiệc yến họ có những đàn cầm, đàn sắt, trống cơm, ống sáo và rượu nữa, nhưng chẳng thiết đến công việc Đức Giê-hô-va; họ chẳng xem xét công trình của tay Ngài.They have stringed instruments, tambourines, flutes, and wine at their parties. So they do not recognize what the Lord is doing, they do not perceive what he is bringing about.

¹³Vậy nên, dân ta phải bắt làm phu tù, vì không hiểu biết; kẻ sang nó chịu đói, chúng dân nó chịu khát.Therefore my people will be deported because of their lack of understanding. Their leaders will have nothing to eat, their masses will have nothing to drink.

¹⁴Vậy nên sự ham muốn của âm phủ đã rộng thêm, hả miệng vô ngần, sự vinh hiển nó, dân chúng nó, sự sang trọng nó và kẻ vui mừng giữa nó đều sa xuống đó.Estudo✕Âm phủ, không phải địa ngục — 'Âm phủ' ở đây là Sheol trong tiếng Hê-bơ-rơ, cõi mờ ảo của người chết, chứ không phải địa ngục cuối cùng đầy lửa như Tân Ước mô tả. Ê-sai mô tả Sheol như một con quái vật há miệng rộng để nuốt chửng dân chúng và sự ăn chơi của họ.So Death will open up its throat, and open wide its mouth; Zion’s dignitaries and masses will descend into it, including those who revel and celebrate within her.

¹⁵Kẻ hèn bị khuất; kẻ tôn trọng bị thấp hèn, con mắt người cao ngạo bị hạ xuống;Men will be humiliated, they will be brought low; the proud will be brought low.

¹⁶song Đức Giê-hô-va vạn quân lên cao trong sự công chánh, Đức Chúa Trời là Đấng Thánh nên thánh trong sự công bình.The Lord who commands armies will be exalted when he punishes, the sovereign God’s authority will be recognized when he judges.

¹⁷Bấy giờ những chiên con sẽ ăn cỏ như trong đồng cỏ mình, người ngụ cư sẽ ăn ruộng hoang của kẻ giàu.Lambs will graze as if in their pastures, amid the ruins the rich sojourners will graze.

¹⁸Khốn thay cho kẻ lấy sự dối trá làm dây kéo sự gian ác theo sau, và như dùng đỏi xe kéo tội lỗi;Those who pull evil along using cords of emptiness are as good as dead, who pull sin as with cart ropes.

¹⁹họ nói: Xin vội vã kíp làm nên công việc Ngài, hầu cho chúng tôi thấy! Nguyền xin mưu của Đấng Thánh Y-sơ-ra-ên hãy lại gần, hãy tới đến, cho chúng tôi được biết!They say, “Let him hurry, let him act quickly, so we can see; let the plan of the Holy One of Israel take shape and come to pass, then we will know it!”

²⁰Khốn thay cho kẻ gọi dữ là lành, gọi lành là dữ; lấy tối làm sáng, lấy sáng làm tối; vật chi cay trở cho là ngọt, vật chi ngọt trở cho là cay.Those who call evil good and good evil are as good as dead, who turn darkness into light and light into darkness, who turn bitter into sweet and sweet into bitter.

²¹Khốn thay cho kẻ chính mắt mình coi mình là khôn ngoan, tự mình xét đoán mình là thông sáng!Those who think they are wise are as good as dead, those who think they possess understanding.

²²Khốn thay cho kẻ mạnh uống rượu, có sức lực đặng pha các thức uống hay say;Those who are champions at drinking wine are as good as dead, who display great courage when mixing strong drinks.

²³vì hối lộ mà xưng kẻ có tội là công bình, và cướp lấy sự công bình của người nghĩa!They pronounce the guilty innocent for a payoff, they ignore the just cause of the innocent.

²⁴Vậy nên, như lửa đốt gốc rạ và rơm cháy thiêu trong ngọn lửa thể nào, thì rễ họ cũng mục nát và hoa họ cũng bay đi như bụi đất thể ấy; vì họ đã bỏ luật pháp của Đức Giê-hô-va vạn quân, và khinh lời của Đấng Thánh Y-sơ-ra-ên.Therefore, as flaming fire devours straw, and dry grass disintegrates in the flames, so their root will rot, and their flower will blow away like dust. For they have rejected the law of the Lord who commands armies, they have spurned the commands of the Holy One of Israel.

²⁵Nhân đó, cơn thạnh nộ của Đức Giê-hô-va phừng lên nghịch cùng dân Ngài. Ngài đã giơ tay nghịch cùng nó và đánh nó; núi non đều rúng động: xác chết chúng nó như phân ngang ngửa giữa đường. Dầu vậy, cơn giận Ngài chẳng lánh khỏi, nhưng tay Ngài còn giơ ra.So the Lord is furious with his people; he lifts his hand and strikes them. The mountains shake, and corpses lie like manure in the middle of the streets. Despite all this, his anger does not subside, and his hand is ready to strike again.

²⁶Ngài dựng cờ lên hướng về các dân tộc ở xa cách, và xuýt mà gọi họ từ nơi đầu cùng đất; và nầy, họ lật đật chạy đến, kíp và mau.Estudo✕Tiếng xuýt là hiệu lệnh — Tiếng 'xuýt' của Đức Chúa Trời là một hiệu lệnh, không phải sự sỉ nhục: một tiếng huýt sáo gọi một đạo quân ở xa. 'Cờ' là một lá cờ hiệu tập hợp. Ê-sai thấy Đức Chúa Trời gọi một kẻ xâm lược ngoại bang đến nhanh chóng, sẵn sàng và không ngừng nghỉ, như một sự phán xét.He lifts a signal flag for a distant nation, he whistles for it to come from the far regions of the earth. Look, they come quickly and swiftly.

²⁷Trong đám họ không một người nào mỏi mệt, chẳng ai vấp váp, chẳng ai ngủ gật hoặc ngủ mê; không ai có dây lưng tháo ra hoặc dây giày đứt.None tire or stumble, they don’t stop to nap or sleep. They don’t loosen their belts, or unstrap their sandals to rest.

²⁸Tên của họ đã nhọn, cung đã giương; vó ngựa cứng dường đá, bánh xe như gió lốc.Their arrows are sharpened, and all their bows are prepared. The hooves of their horses are hard as flint, and their chariot wheels are like a windstorm.

²⁹Tiếng gầm khác nào sư tử cái; rống như sư tử con; chúng nó sẽ rống và bắt mồi đem đi, không ai cứu được.Their roar is like a lion’s; they roar like young lions. They growl and seize their prey; they drag it away and no one can come to the rescue.

³⁰Trong ngày đó, sẽ có tiếng gầm nghịch cùng nó khác nào tiếng sóng biển ầm ầm; nếu người ta nó vào xứ, chỉ thấy tối tăm và khốn nạn: sự sáng sẽ bị che tối bởi các chòm mây.At that time they will growl over their prey, it will sound like sea waves crashing against rocks. One will look out over the land and see the darkness of disaster, clouds will turn the light into darkness.