Châm-ngôn 12

¹Ai ưa điều sửa phạt ưa sự tri thức; Nhưng kẻ ghét sự quở trách là ngây dại.The one who loves discipline loves knowledge, but the one who hates reproof is stupid.

²Người lành được ơn của Đức Giê-hô-va; Nhưng Đức Chúa Trời định tội cho người toan mưu ác.A good person obtains favor from the Lord, but the Lord condemns a person with wicked schemes.

³Loài người chẳng phải vì hung ác mà được lập vững bền; Song rễ người công bình chẳng bị lay động.No one can be established through wickedness, but a righteous root cannot be moved.

⁴Người đàn bà nhân đức là mão triều thiên cho chồng nàng; Còn vợ làm xấu hổ khác nào sự mục trong xương cốt người.Approfondimento✕Người nữ đức hạnh — 'Người nữ đức hạnh' dịch từ cụm từ tiếng Hê-bơ-rơ 'eshet chayil'—người phụ nữ có sức mạnh, năng lực và phẩm hạnh cao quý. Cụm từ này cũng xuất hiện trong Châm-ngôn 31:10; nó mô tả năng lực và giá trị đạo đức mang lại sự vinh hiển, không chỉ đơn thuần là đức tính của nữ giới.A noble wife is the crown of her husband, but the wife who acts shamefully is like rottenness in his bones.

⁵Tư tưởng người nghĩa chỉ là công bình; Song mưu luận kẻ ác đều là giả dối.The plans of the righteous are just; the counsels of the wicked are deceitful.

⁶Các lời kẻ hung ác rình rập làm đổ huyết ra; Song miệng người ngay thẳng giải cứu người khỏi.The words of the wicked lie in wait to shed innocent blood, but the words of the upright will deliver them.

⁷Đánh đổ kẻ hung ác thì họ chẳng còn nữa; Nhưng nhà người công bình còn đứng vững.The wicked are overthrown and perish, but the righteous household will stand.

⁸Người ta được khen ngợi tùy theo sự khôn sáng mình; Còn kẻ có lòng tà vạy sẽ bị khinh dể.A person is praised in accordance with his wisdom, but the one who has a twisted mind is despised.

⁹Thà một người ở bực hèn hạ và có tôi tớ, Còn hơn kẻ tự tôn mà lại thiếu ăn.Better is a person of humble standing who nevertheless has a servant, than one who pretends to be somebody important yet has no food.

¹⁰Người công bình coi sóc sự sống của súc vật mình; Còn lòng thương xót của kẻ dữ khác nào sự hung bạo.Approfondimento✕Lòng nhân từ đối với loài vật — Tiếng Hê-bơ-rơ nói rằng người công chính 'biết' những nhu cầu của vật nuôi mình—người ấy quan tâm và chăm sóc chúng. Ngay cả 'sự nhân từ' của kẻ gian ác cũng có thể là tàn nhẫn. Cách một người đối xử với loài vật tiết lộ phẩm chất của lòng họ.A righteous person cares for the life of his animal, but even the most compassionate acts of the wicked are cruel.

¹¹Ai cày đất mình sẽ được vật thực dư dật; Còn ai theo kẻ biếng nhác thiếu trí hiểu.The one who works his field will have plenty of food, but whoever chases daydreams lacks wisdom.

¹²Kẻ hung ác tham lam của hoạch tài; Song rễ của người công bình sanh bông trái.The wicked person desires a stronghold, but the righteous root endures.

¹³Trong sự vi phạm của môi miệng có một cái bẫy tàn hại; Nhưng người công bình được thoát khỏi sự hoạn nạn.The evil person is ensnared by the transgression of his speech, but the righteous person escapes out of trouble.

¹⁴Nhờ bông trái của môi miệng mình, người sẽ được no đầy phước; Và người ta sẽ được báo lại tùy theo việc tay mình đã làm.A person will be satisfied with good from the fruit of his words, and the work of his hands will be rendered to him.

¹⁵Đường lối của kẻ ngu muội vốn ngay thẳng theo mắt nó; Còn người khôn ngoan nghe lời khuyên dạy.The way of a fool is right in his own opinion, but the one who listens to advice is wise.

¹⁶Sự giận dữ của kẻ ngu muội liền lộ ra tức thì; Còn người khôn khéo che lấp sỉ nhục mình.A fool’s annoyance is known at once, but the prudent overlooks an insult.

¹⁷Kẻ nào nói thật, rao truyền sự công bình; Song kẻ làm chứng gian, phô sự giả dối.The faithful witness tells what is right, but a false witness speaks deceit.

¹⁸Lời vô độ đâm xoi khác nào gươm; Nhưng lưỡi người khôn ngoan vốn là thuốc hay.Approfondimento✕Lưỡi chữa lành — Từ ngữ đằng sau từ 'chữa lành' là 'marpe' trong tiếng Hê-bơ-rơ—có nghĩa là sự chữa trị hoặc thuốc men. Những lời nói thiếu suy nghĩ đâm thấu như gươm; lời nói khôn ngoan là phương thuốc giúp hàn gắn và củng cố người khác.Speaking recklessly is like the thrusts of a sword, but the words of the wise bring healing.

¹⁹Môi chân thật được bền đỗ đời đời; Song lưỡi giả dối chỉ còn một lúc mà thôi.The one who tells the truth will endure forever, but the one who lies will last only for a moment.

²⁰Sự phỉnh gạt ở trong lòng kẻ toan mưu hại; Nhưng sự vui vẻ thuộc về người khuyên lơn sự hòa bình.Deceit is in the heart of those who plot evil, but those who promote peace have joy.

²¹Chẳng một tai họa nào xảy đến cho người công bình; Song kẻ hung ác sẽ bị đầy đau đớn.The righteous do not encounter any harm, but the wicked are filled with calamity.

²²Môi miệng nói dối giả lấy làm gớm ghiếc cho Đức Giê-hô-va; Song ai ăn ở trung thành được đẹp lòng Ngài.Approfondimento✕Người thực hành sự trung tín — 'Gớm ghiếc' là ngôn ngữ giao ước mạnh mẽ: môi miệng dối trá không chỉ đơn thuần là sai trái mà còn xúc phạm đến Đức Giê-hô-va. Điều đối nghịch lại là 'người thực hành sự trung tín'—những người sống theo chân lý đáng tin cậy, thay vì chỉ tránh nói dối.The Lord abhors a person who lies, but those who deal truthfully are his delight.

²³Người khôn khéo giấu điều mình biết; Còn lòng kẻ ngu muội xưng ra sự điên dại mình.The shrewd person conceals knowledge, but foolish people publicize folly.

²⁴Tay người siêng năng sẽ cai trị; Nhưng tay kẻ biếng nhác phải phục dịch.The diligent person will rule, but the slothful will become a slave.

²⁵Sự buồn rầu ở nơi lòng người làm cho nao sờn; Nhưng một lời lành khiến lòng vui vẻ.Anxiety in a person’s heart weighs him down, but an encouraging word brings him joy.

²⁶Người công bình dẫn đường cho kẻ lân cận mình; Còn các nẻo kẻ dữ làm sai lạc chúng.The righteous person is cautious in his friendship, but the way of the wicked leads them astray.

²⁷Kẻ biếng nhác không chiên nướng thịt mình đã săn; Song người siêng năng được tài vật quí báu của loài người.Approfondimento✕Hoàn thành công việc — Châm-ngôn này mô tả một người thợ săn bắt được con mồi nhưng lại không nướng nó. Kẻ biếng nhác không bao giờ hoàn tất và sử dụng những gì mình có; trong khi đó, của cải của người cần mẫn trở nên giá trị và bền vững.The lazy person does not roast his prey, but personal possessions are precious to the diligent.

²⁸Sự sống ở nơi đường công bình; Trên lối nó không có sự chết.In the path of righteousness there is life, but another path leads to death.