Các Quan Xét 14

¹Sam-sôn đi xuống Thim-na, thấy một người nữ trong vòng các con gái Phi-li-tin.Samson went down to Timnah, where a Philistine girl caught his eye.

²Người đã trở lên, thuật điều đó cho cha mẹ mình, mà rằng: Con có thấy tại Thim-na một người nữ trong vòng con gái Phi-li-tin; bây giờ xin hãy hỏi nàng cưới cho con.When he got home, he told his father and mother, “A Philistine girl in Timnah has caught my eye. Now get her for my wife.”

³Cha mẹ người nói rằng: Trong vòng các con gái của anh em con và trong cả dân sự chúng ta, há chẳng có người nữ nào, mà con phải đi cưới vợ nơi dân Phi-li-tin chẳng chịu cắt bì đó sao? Sam-sôn đáp cùng cha rằng: Xin cha hãy cưới nàng đó cho con, vì nó đẹp mắt con.But his father and mother said to him, “Certainly you can find a wife among your relatives or among all our people! You should not have to go and get a wife from the uncircumcised Philistines.” But Samson said to his father, “Get her for me, because she is the right one for me.”

⁴Vả, cha mẹ người chẳng rõ điều đó bởi nơi Đức Giê-hô-va mà đến; vì người tìm dịp tranh đấu cùng dân Phi-li-tin. Lúc bấy giờ dân Phi-li-tin quản hạt Y-sơ-ra-ên.Studium✕Ý định ẩn giấu của Đức Chúa Trời — Dù cuộc hôn nhân của Sam-sôn với người Phi-li-tin là trái với luật pháp của Đức Chúa Trời, Đức Chúa Trời đã dùng điều đó để bắt đầu giải cứu Y-sơ-ra-ên khỏi sự áp bức của dân Phi-li-tin. Sự tể trị của Đức Chúa Trời hoạt động qua sự lựa chọn của con người, ngay cả những lựa chọn tội lỗi.(GEN 50:20)Now his father and mother did not realize this was the Lord’s doing, because he was looking for an opportunity to stir up trouble with the Philistines (for at that time the Philistines were ruling Israel).

⁵Sam-sôn đi xuống Thim-na với cha mẹ mình; khi đến vườn nho Thim-na, thấy một con sư tử tơ đến đón gầm hét.Samson went down to Timnah. When he approached the vineyards of Timnah, he saw a roaring young lion attacking him.

⁶Thần của Đức Giê-hô-va cảm động Sam-sôn rất mạnh, tuy tay chẳng cầm vật chi, song người xé con sư tử đó như xé con dê con vậy. Nhưng người chẳng thuật cho cha mẹ hay điều mình đã làm.Studium✕Thần của Đức Giê-hô-va — Cụm từ này đánh dấu những khoảnh khắc khi Đức Chúa Trời ban cho Sam-sôn sức mạnh siêu nhiên. Đây là chủ đề lặp đi lặp lại trong cuộc đời ông, cho thấy rằng sức mạnh của ông đến từ Đức Chúa Trời, không phải từ chính ông.The Lord’s spirit empowered him and he tore the lion in two with his bare hands as easily as one would tear a young goat. But he did not tell his father or mother what he had done.

⁷Vậy, người đi xuống, nói cùng người nữ, người nữ đẹp lòng Sam-sôn.Samson continued on down to Timnah and spoke to the girl. In his opinion, she was just the right one.

⁸Sau một ít lâu, người trở lại đặng cưới nàng; đi vòng lại xem cái thây sư tử, thấy trong xác nó có một đoàn ong và mật.Some time later, when he went back to marry her, he turned aside to see the lion’s remains. He saw a swarm of bees in the lion’s carcass, as well as some honey.

⁹Người bụm mật trong tay, vừa ăn vừa đi. Đến gần cha mẹ, người đưa cho cha mẹ ăn, nhưng chẳng thuật lại rằng mình đã lấy mật đó trong thây sư tử.He scooped it up with his hands and ate it as he walked along. When he returned to his father and mother, he offered them some and they ate it. But he did not tell them he had scooped the honey out of the lion’s carcass.

¹⁰Cha người đi xuống nhà người nữ ấy, và tại đó Sam-sôn bày ra một tiệc. Ấy là thường tục của các gã thanh niên hay làm.Then Samson’s father accompanied him to Timnah for the marriage. Samson hosted a party there, for this was customary for bridegrooms to do.

¹¹Vừa thấy chàng, người ta bèn mời ba mươi gã thanh niên để kết bạn cùng chàng.When the Philistines saw he had no attendants, they gave him thirty groomsmen who kept him company.

¹²Sam-sôn nói: Tôi sẽ ra cho anh em một câu đố; nếu trong bảy ngày tiệc, anh em giải nó ra, thì tôi sẽ thưởng anh em ba mươi cái áo trong và ba mươi bộ áo lễ;Samson said to them, “I will give you a riddle. If you really can solve it during the seven days the party lasts, I will give you thirty linen robes and thirty sets of clothes.

¹³còn nếu anh em không giải nó ra được, thì anh em phải nộp cho tôi ba mươi cái áo trong, và ba mươi bộ áo lễ. Chúng đáp rằng: Hãy ra câu đố anh đi cho chúng tôi nghe.But if you cannot solve it, you will give me thirty linen robes and thirty sets of clothes.” They said to him, “Let us hear your riddle.”

¹⁴Vậy, chàng ra cho chúng rằng: Của ăn từ giống ăn mà ra; vật ngọt từ giống mạnh mà ra. Trong ba ngày chúng không giải được câu đố.Studium✕Câu đố — Câu đố của Sam-sôn dựa trên cuộc gặp gỡ bí mật của ông với con sư tử và mật ong. Đó là một thử thách khéo léo, nhưng cũng là một cách để khiêu khích dân Phi-li-tin và tạo ra xung đột.He said to them, “Out of the one who eats came something to eat; out of the strong one came something sweet.” They could not solve the riddle for three days.

¹⁵Đến ngày thứ bảy, chúng nói cùng vợ Sam-sôn rằng: Hãy dụ chồng nàng giải câu đố cho chúng ta; bằng chẳng, chúng ta sẽ đốt nàng và nhà cha nàng. Có phải để bóc lột chúng ta mà các ngươi thỉnh chúng ta chăng?On the fourth day they said to Samson’s bride, “Trick your husband into giving the solution to the riddle. If you refuse, we will burn up you and your father’s family. Did you invite us here to make us poor?”

¹⁶Vợ Sam-sôn khóc trước mặt người mà rằng: Quả thật, chàng ghét tôi, chẳng thương tôi chút nào: chàng đã ra một câu đố cho người dân sự tôi, mà không có giải nghĩa cho tôi. Người đáp: Kìa, ta không giải nghĩa cho cha mẹ ta thay, mà ta lại phải giải nghĩa cho nàng sao?So Samson’s bride cried on his shoulder and said, “You must hate me; you do not love me! You told the young men a riddle, but you have not told me the solution.” He said to her, “Look, I have not even told my father or mother. Do you really expect me to tell you?”

¹⁷Trong bảy ngày ăn tiệc nàng cứ khóc như vậy trước mặt người. Qua ngày thứ bảy, người giải nghĩa cho nàng, bởi vì nàng làm cực lòng người. Đoạn, nàng giải lại cho người dân sự mình.She cried on his shoulder until the party was almost over. Finally, on the seventh day, he told her because she had nagged him so much. Then she told the young men the solution to the riddle.

¹⁸Vậy, ngày thứ bảy, trước khi mặt trời lặn, người trong thành đến nói cùng chàng rằng: Có gì ngọt hơn mật, có chi mạnh hơn sư tử? Sam-sôn bèn đáp: Nếu các ngươi không cày ruộng bằng bò cái tơ ta, thì các ngươi không giải được câu đố ta.Studium✕Cày ruộng bằng bò cái tơ của ta — Một thành ngữ có nghĩa là họ đã dùng vợ ông để lấy câu trả lời, giống như dùng một con vật để cày ruộng. Sam-sôn cáo buộc họ gian lận.On the seventh day, before the sun set, the men of the city said to him, “What is sweeter than honey? What is stronger than a lion?” He said to them, “If you had not plowed with my heifer, you would not have solved my riddle!”

¹⁹Bấy giờ Thần của Đức Giê-hô-va cảm động người; người đi xuống Ách-ca-lôn, giết ba mươi người, cướp lấy áo xống của chúng nó, thưởng cho những người giải được câu đố; đoạn, người nổi giận phừng phừng trở lên về nhà cha mình.The Lord’s spirit empowered him. He went down to Ashkelon and murdered thirty men. He took their clothes and gave them to the men who had solved the riddle. He was furious as he went back home.

²⁰Vợ Sam-sôn bị gả cho một người trai trẻ mà chàng đã chọn làm bạn.Studium✕Vợ bị gả cho bạn của chàng — Dân Phi-li-tin gả vợ của Sam-sôn cho người bạn của chàng, một sự phản bội sâu sắc khiến cơn giận của Sam-sôn bùng lên và dẫn đến bạo lực thêm.Samson’s bride was then given to his best man.